soc phan ve
Sức Khỏe

Nguyên Nhân Gây Sốc Phản Vệ Và Nguyên Tắc Xử Trí

Sốc phản vệ là phản ứng cấp tính toàn thể, cần được xử trí và cấp cứu kịp thời, nếu không có thể đe dọa đến tính mạng

Sốc phản vệ là hiện tượng bị sốc dị ứng tai biến nghiêm trọng, diễn ra trong vài giây đến vài phút nhưng đe dọa tính mạng của người bị, bạn đã từng nghe nói qua chưa.

Topic sẽ giải đáp sốc phản vệ là gì? những nguyên nhân trường hợp nào dễ sốc phản vệ? đồng thời là các cách xử trí ứng phó kịp lúc bảo vệ sức khỏe con người, xem ngay nhé.

Sốc Phản Vệ Là Gì?

Sốc phản vệ gần đây được biết như là một phản ứng dị ứng có thể dẫn đến cho người bị rơi vào trạng thái bất tỉnh hay nguy hơn thậm chí tử vong.

Xảy ra do dị ứng không hợp với thực phẩm, thuốc uống tiêm, nọc độc của côn trùng hoặc nhựa vào cơ thể.

Sốc phản vệ có thể xảy ra trên mọi đối tượng người lớn trẻ nhỏ, nó xuất hiện đột ngột của giãn mạch và thành mạch tăng tính thẩm thấu, phế quản nhạy cảm quá mức.

Sự Nguy Hiểm Của Sốc Phản Vệ

Như đã nói sc phản vệ rất nghiêm trọng có thể đe doạ tính mạng người bệnh trong vòng vài giây, dạng tai biến làm hoang mang cho bệnh nhân người thân cùng với bác sĩ. Phân loại sốc phản vệ gồm 3 mức độ nhẹ, trung bình hoặc nặng

Nhẹ

  • Biểu hiện bình thường hằng ngày khi gặp phải có thể mọi người đã từng như sợ hãi, đau đầu, lo lắng hay chóng mặt, một số người thì bị dị ứng mẩn ngứa, buồn nôn, nổi mề đay hoặc phù Quincke, ho, tê ngón tay, khó thở, đau quặn vùng bụng, người mệt mỏi, ỉa đái không tự chủ
  • Huyết áp giảm, nhịp tim đập nhanh
  • Tim đập không nghe rõ, phổi có ran rít, ran ngáy như hen phế quản

Trung bình

  • Kiểm tra tim đập yếu, không đo huyết áp được, mạch nhảy khó bắt cảm nhận
  • Người bệnh trông tái nhợt, niêm mạc tái tím, môi thâm đồng tử giãn
  • Có đôi khi hôn mê, co giật, chảy máu mũi, chảy máu dạ dày, ruột. Cảm giác hoảng hốt, choáng váng, sợ chết, ngứa ran

Nặng

  • Ảnh hưởng ngay từ những giây đầu tiên với tốc độ choáng ngộp, hôn mê, da tím tái, nghẹt thở, co giật, huyết áp không xác định được, khả năng tử vong sau vài phút
  • Sốc phản vệ lúc này là tình trạng thiếu oxy máu, giảm thể tích tuần hoàn dẫn đến toan lactic và giảm co bóp cơ tim, chỉ số thấp khi đo áp lực tĩnh mạch trung tâm hay áp lực động mạch phổi bít

Trường Hợp Tử Vong Khi Sốc Phản Vệ

Cuối tháng 4/2018, một bệnh nhân đã bị sốc phản vệ ngay sau khi ăn hải sản dù đã được đưa đến cấp cứu tại bệnh viện nhưng không qua khỏi.

Một nữ bệnh nhân tỉnh Đồng Nai chuyển viện từ tỉnh lên Bệnh viện Chợ Rẫy (TP.HCM) phải cấp cứu do ăn cá người bị sốc phản vệ.

Ngày 7/5/2019 bà mẹ 23 tuổi, vừa sinh con được 1 tháng đã tử vong sau khoảng 10 giờ điều trị do sốc phản vệ do tiêm thuốc cản quang chụp cắt lớp.

Và thực tế có nhiều trường hợp khác sốc phản vệ từ vong do thần chết đến trong vài giây, không được xử lý cấp cứu kịp thời, đã muộn dù đến viện, cố gắng tích cực điều trị cấp cứu nhưng không thể qua khỏi.

Nguyên Nhân Gây Sốc Phản Vệ

Chính là trường hợp gây nên sốc phản vệ mà chúng ta gặp phải mà có thể chưa biết.

Hệ miễn dịch phản ứng một cách quá mẫn cảm với những chất có hại vào cơ thể, sau đó không làm được gì hệ miễn dịch sẽ khởi động chuỗi các phản ứng hóa học dẫn đến hiện tượng dị ứng.

Thuốc uống, tiêm thuốc, truyền dịch, thức ăn hoặc nọc côn trùng nguyên nhân dễ gây sốc phản vệ hoặc trường hợp khác mất máu nhiều, cơ thể bị giập nát khi bị chấn thương.

Thuốc giảm đau chống viêm, thuốc giãn cơ, kháng sinh gây gây tê hoạc gây mê.

Sốc Phản Vệ Thì Phải Làm Sao?

Đòi hỏi người xử lý có chuyên môn nghiệp vụ ngành y xử trí sốc phản vệ để cứu lấy bệnh nhân, tham khảo phác đồ cấp cứu sốc phản vệ của bộ Y tế năm 1999.

Xử Trí Sốc Phản Vệ Tại Chỗ

  1. Dừng việc dùng thuốc đang tiến hành tiêm, uống, bôi, nhỏ mắt, mũi
  2. Để nạn nhân ở tư thế nằm thoải mái, nâng cao chân nạn nhân lên
  3. Thuốc: Adrenaline thuốc cơ bản để chống sốc phản vệ

Can Thiệp Chuyên Môn

Hô hấp tuần hoàn cho người bị sốc phản vệ

  • Thở oxy mũi, thổi ngạt.
  • Bóp bóng Ambu có oxy.
  • Đặt nội khí quản, thông khí nhân tạo -> Mở khí quản nếu có phù thanh môn.
  • Truyền tĩnh mạch chậm: Aminophyline 1mg/kg/giờ hoặc Terbutaline 0,2 microgam/kg/phút.
  • Có thể dùng: Terbutaline 0,5mg, 01 ống dưới da cho người lớn và 0,2ml/10kg ở trẻ em. Tiêm lại sau 6 – 8 giờ nếu không đỡ khó thở.

Thiết lập đường truyền tĩnh mạch:

Adrenaline để duy trì huyết áp bắt đầu bằng 0,1microgam/kg/phút điều chỉnh tốc độ theo huyết áp, khoảng 2mg Adrenaline/giờ cho người lớn 55kg.

Hi vọng tình trạng sốc phản vệ sẽ không đến bất cứ ai, bạn hãy chú ý tập thể dục nghỉ ngơi dinh dưỡng hợp lý cho cơ thể.